ISSN: 1300-0292 İndekslendiği Dizinler: SCIENCE CITATION INDEX EXPANDED CINAHL, Index Copernicus, Chemical Abstracts (CA), Excerpta Medica / EMBASE Dil: Türkçe, İngilizce İçerik: Orijinal Araştırma, Derleme, Editöre Mektup, Olgu Sunumu, Tıp Eğitimi, Tıbbi Kitap İncelemeleri
|
|
|
Koroner Arter Hastalarında Sigaranın Lipid Peroksidasyonu Ve Antioksidanlar Üzerine Olan Etkilerinin Araştırılması¶
Zehra SERDAR*, Melahat DİRİCAN**, Akın SERDAR***, Emre SARANDÖL*,
Dilek YEŞİLBURSA****, Asuman TOKULLUGİL*****
* Uz.Dr.,Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya AD,
** Yrd.Doç.Dr.,Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya AD,
*** Doç.Dr.,Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD,
**** Yrd.Doç.Dr.,Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji AD,
***** Prof.Dr.,Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Biyokimya AD, BURSA Bu çalışmada, yapılan anjiyografi sonucu koroner arter hastalığı (KAH) tanısı konulmuş olan hastalarda sigaranın serum lipid profili [total kolesterol (TK), trigliserid (TG), yüksek dansiteli lipoprotein kolesterol (HDL-K), düşük dansiteli lipoprotein-kolesterol (LDL-K)], apolipoproteinler (apo A, apo B ve apo A / apo B oranı), antioksidanlar (vitamin E ve total karotenler), lipid peroksidasyon ürünü olan malondialdehid (MDA) ve non-HDL fraksiyonunun (VLDL, LDL) oksidasyona duyarlılığı (gecikme zamanı, "lag-time") üzerine olan etkileri araştırıldı. Çalışmaya, toplam 177 hasta alındı. Hastalardan 74'ü sigara içmeyen grubu (grup I), 103'ü sigara içen grubu (grup II) oluşturdu. Grup I'deki hastalardan 51'i erkek, 23'ü kadın, grup II'deki hastalardan ise 94'ü erkek, 9'u kadındı. Grup II'de grup I'ye göre serum lipid değerleri ve malondialdehid (MDA) düzeylerinin anlamlı derecede arttığı, apo A, lag-time ve antioksidan düzeylerinin ise anlamlı derecede azaldığı görüldü. Yapılan Spearman korelasyon testinde sigara ile TK, TG, LDL-K ve MDA arasında anlamlı pozitif korelas-yon, HDL-K, apo A, lag-time, E vitamini ve total karoten arasında ise anlamlı negatif korelasyon saptandı. Sigara ile apo B ve apo A/apo B oranı arasında ise bir ilişki bulunamadı. Olgular cinsiyete göre değerlendirildiğinde; sigara içen erkek KAH'ların içmeyen KAH'larına göre serum TK, TG, LDL-K ve MDA düzeylerinin anlamlı bir artış gösterdiği, HDL-K, apo A, apo A/apo B oranı, lag-time, vitamin E ve total karoten değerlerinin ise anlamlı bir azalma gösterdiği saptandı. Kadın KAH'larında ise sigara içenlerin içmeyenlere göre TK, LDL-K ve MDA düzeyleri daha yüksek, HDL-K, apo A, apo A/apo B oranı, lag-time ve antioksidan düzeyleri daha düşük bulunmasına rağmen, aralarındaki fark anlamlı bulunmadı.
Sonuç olarak; sigaranın KAH'larında hem non-HDL fraksiyonunun oksidasyona duyarlılığını, hem de lipid peroksidasyonunun bir göstergesi olan MDA düzeylerini arttırdığı, antioksidan etkili vitamin E ve total karoten düzeylerini ise azalttığı görüldü. Antioksidan düzeylerindeki azalmanın özellikle sigara içen erkek KAH'larında daha belirgin olduğu saptandı.Anahtar Kelimeler: Koroner arter hastalığı, Sigara,
Lipid peroksidasyonu, AntioksidanlarTurkiye Klinikleri J Med Sci 1999, 19:266-274
|
|
|
|
|