ISSN: 1300-0292 İndekslendiği Dizinler: SCIENCE CITATION INDEX EXPANDED CINAHL, Index Copernicus, Chemical Abstracts (CA), Excerpta Medica / EMBASE Dil: Türkçe, İngilizce İçerik: Orijinal Araştırma, Derleme, Editöre Mektup, Olgu Sunumu, Tıp Eğitimi, Tıbbi Kitap İncelemeleri
|
|
|
Konjenital Adrenal Hiperplazi Genetiği
Dr.Güler ÖZER,a Dr.U. Güney ERGÜNb
aPediyatrik Endokrinoloji ve Metabolizma BD, b Aile Hekimliği AD, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi ADANA Konjenital adrenal hiperplazi (KAH), kortizol sentezini sağlayan enzimlerin konjenital eksikliği sonucu oluşan, otozomal resesif kalıtımla geçen ve sık görülen metabolik ve endokrin bir hastalıktır.
21 hidroksilaz eksikliği: KAH vakalarının %90’ına neden olur. 21 hidroksilaz enzimini kodlayan genin iki ayrı formu mevcuttur; aktif gen (CYP21) ve psödogen (CYP21P). Her iki genin, hatalı eşleşme ve eşdeğer olmayan çaprazlaşmaları ve DNA dizisinin intergenik rekombinasyonu sonucu psödogende doğal bulunan mutasyonlar aktif gene aktarılır. Mutasyonların %90’ı bu şekilde olurken %10’u “de novo” oluşur. Vaka serilerinde delesyon (%8-36), CYP21/CYP21P büyük gen konversiyonları (%3-15), duplikasyon (%2-9), nokta mutasyonları (%36-86) değişik oranlarda verilmiştir. Doğru ve güvenilir moleküler tanı için analiz metotları geliştirilmiştir. İnvitro ekspiresyon çalışmalarıyla substrat-fonksiyon ilişkisi incelenmiştir.
11 hidroksilaz eksikliği: Bu enzimin geni olan CYP11 B1, kromozom 8q21-q22 de bulunur. Ekspiresyon çalışmaları ile substrat-fonksiyon ilişkisi incelenmiştir. Japonya ve Fransa’da 11 hidroksilaz eksikliğine bağlı KAH vakalarında CYP11 B1/CYP11 B2 hibrid geni bulunmuştur.
3 beta hidroksisteroid dehidrogenaz eksikliği: Bu enzimin iki izoenzimini kodlayan HSD3 B1 ve HSD3 B2 genleri kromozom 1p13.1’te bulunur. HSD3 B2 geninin ekspiresyonu adrenal ve gonadlarda aktiftir. Hastalığın ağır (tuz kaybı) ve basit tipinde mutasyonlar tanımlanmış ve invitro ekspiresyon çalışmaları yapılmıştır.
17 hidroksilaz eksikliği: Steroid 17 hidroksilaz enzimini kodlayan CYP17 geni, kromozom 10q24-q25’te bulunur. Yirmiden fazla genetik defekt tanımlanarak invitro ekspiresyon çalışmalarıyla substrat-fonksiyon ilişkisi incelenmiştir.
Konjenital lipoid adrenal hiperplazi (KLAH): Kromozom 15q23-q24’te bulunan CYP11 A geninde kompound heterozigot mutasyon tanımlanarak invitro ekspiresyon çalışmaları yapılmıştır. Kromozom 8p11,2 de bulunan StAR geninde çalışmalar sürmektedir.Anahtar Kelimeler: Konjenital adrenal hiperplazi, genetik yaklaşımTurkiye Klinikleri J Med Sci 2004, 24:68-77
|
|
|
|
|