ISSN: 1300-0292 İndekslendiği Dizinler: SCIENCE CITATION INDEX EXPANDED CINAHL, Index Copernicus, Chemical Abstracts (CA), Excerpta Medica / EMBASE Dil: Türkçe, İngilizce İçerik: Orijinal Araştırma, Derleme, Editöre Mektup, Olgu Sunumu, Tıp Eğitimi, Tıbbi Kitap İncelemeleri
|
|
|
Organofosfor Zehirlenmelerine Yaklaşım
Dr. Canan KUŞ SAYDAM,a Dr. Bülent SÖZMEN,a Dr. S. Leyla ASLANa
a3. İç Hastalıkları Kliniği, İzmir Atatürk Eğitim Hastanesi, İZMİR İnsektisit ilaçların yaygın kullanımına bağlı olarak, organofosfor zehirlenmeleri günümüzde eskiye göre daha sık görülmektedir. Acil olarak, müdahale gerektiren bir solunum depresyonu tablosuna yol açabilirler. Organofosfat insektisitler nöromusküler bileşke ve salgı bezlerinde Asetilkolin Esteraz (ACh E) aktivitesini inhibe eden nörotoksik zehirlerdir. Buna bağlı olarak klinik tablo periferik parasempatik, sempatik kolinerjik ve nadiren de sempatik adrenerjik bulgulardan oluşur. Organofosfat zehirlenmelerinde bitkinlik, bulanık görme, hipersalivasyon ve lakrimasyon, miyosis, bradikardi, gastrointestinal kanalın hiperaktivasyonu sık olarak tespit edilir. Kesin tanı için ACh E’nin azalmış olduğu gösterilmelidir. Hastaları klinik bulgularına göre hafif, orta ya da ağır olgular olarak sınıflandırmak, gerekli atropin dozu ve prognoz açısından yönlendirici olabilir. Öte yandan genellikle klinik bulgularla, zehirlenmenin şiddeti arasında zayıf bir ilişki vardır. Klinik tablo ile serum Ach E seviyesinin azalma yüzdesini beraberce göz önüne almak tedavide ilave yarar sağlayabilir. Klinik durumu etkileyen bir diğer etken serum paraoksanaz (PON) aktivitesidir. Bu enzim HDL partikülünde yerleşir ve normalde okside LDL’nin LDL’ye dönüşümünden sorumludur. Aynı zamanda organofosfat molekülünü hidrolize etme fonksiyonu da vardır. Hastanın genotipik özelliğine bağlı olarak göstereceği PON aktivitesi onu bu zehire karşı daha dirençli hale getirecektir. Seyrek olarak zehirlenmenin akut dönemi içinde ya da daha sonra bazı nörolojik bulgular ön plana çıkabilir. Klinisyenler gecikmiş nörolojik bulgular açısından dikkatli olmalı ve böyle bir tabloyu erken tanımaya çalışmalıdır. Acil servis kliniklerinde sık görülen organofosfat zehirlenmelerine dikkat çekmek ve bazı önemli noktaları vurgulamak bu derlemenin temel amacıdır.Anahtar Kelimeler: Organofosfor esterleri, intoksikasyonTurkiye Klinikleri J Med Sci 2006, 26:73-77
|
|
|
|
|