|
Karaciğer Iskemi-reperfüzyonunda Dimethyl Sülphoxide’in(dmso) Etkisi (elektron Mikroskobik Çalışma)
İrfan COŞKUN*, Gülara HÜSEYİN**
*Doç.Dr.,Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Genel Cerrahi AD,** Doç.Dr.,Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi, Patoloji AD, EDİRNE
İskemi karaciğer hücre harabiyeti yapan önemli nedenlerden biri olup, bu tür zedelenmelerde serbest oksijen radikallerinin önemli rol oynadıkları bilinmektedir. Biz bu çalışmada sıçan karaciğer hücresinde oluşturulan iskemi reperfüzyon sonrasında Dimetil Sülfoksid (DMSO)'nun etkisini inceledik.
Kırk sıçan çalışma (grup A1, A2) ve kontrol (grup B1, B2) grubu olarak iki gruba ayrıldı. Laparotomi yapıldıktan sonra A1 ve A2 gruplarına 1gr/kg dozunda %5 DMSO uygulandı. İskemi oluşturmak için portal ven, hepatik arter ve ortak safra kanalı 1 saat süreyle klemplendi.
Hayvanlar 2. (grup A1, B1) ve 14. (grup A2, B2) günlerde öldürüldüler. Patolojik inceleme için karaciğerleri bir bütün olarak çıkarıldı. Serum SGOT, SGPT, LDH, AP seviyelerini tesbit etmek için kan örnekleri alındı.
A1 grubunda sadece SGOT değerleri, B1 grubundaki değerlerden belirgin olarak düşük iken (P<0.05), A2 grubunda SGPT, LDH, AP değerleri B2 grubundakilere göre belirgin olarak düşük bulunmuştur (P<0.05). Diğer kan parametreleri arasında bir farklılık bulunmamıştır.
Doku örnekleri elektron mikroskobunda incelendi. Kontrol grubunda çoğunlukla hepatosit mitokondrisinde ödem, bazılarında homojenizasyonla birlikte matriks klarifikasyonu, krista fregmantasyonu ve/veya kaybı; hepsinde dış membranın korunduğu tesbit edildi.
Endoplazmik retikulumun (ER) genişlediği ve ribozomların sayısının azaldığı, deney grubunda çoğunlukla hepatosit mitokondrisi ve diğer organellerin normal olduğu görüldü. Ribozomların sayısında artma tesbit edildi.
DMSO'nun karaciğer iskemisine bağlı değişiklikleri azalttığı görülmüştür.
Anahtar Kelimeler: Karaciğer, İskemi, DMSO
Turkiye Klinikleri J Med Sci 1998, 18:240-244
|
