ISSN: 1300-0292
İndekslendiği Dizinler: SCIENCE CITATION INDEX EXPANDED
CINAHL, Index Copernicus,
Chemical Abstracts (CA),
Excerpta Medica / EMBASE
Dil: Türkçe, İngilizce
İçerik: Orijinal Araştırma, Derleme, Editöre Mektup, Olgu Sunumu, Tıp Eğitimi, Tıbbi Kitap İncelemeleri
|
|
|
Sülfür Dioksit Ve Soğuğa Maruz Kalan Farelerdee Vitamini Ve N-asetilsisteinintrakea Ve Akciğer Dokuları Üzerine Etkilerininişık Mikroskobu Ile Incelenmesi
Zühal Ergönül*, Dicle Balkancı**, Ayşen Erdem***, Nur Çakar****, Pergin Atilla*****
* Uzm.Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji AD,
** Doç.Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji AD,
*** Yrd.Doç.Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji AD,
**** Prof.Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji AD,
***** Uzm.Dr., Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Histoloji AD, ANKARA
Amaç: Hava kirliliği günümüzün önemli çevre sorunlarından biridir. Sülfür dioksit (SO2) kirliliği ise en sık gözlenen kirlenme türlerindendir. SO2 kirliliğinin kış aylarında yoğunlaşması nedeniyle, bu toksik ajana genellikle soğuk hava ile birlikte maruz kalınmaktadır. Bu çalışmada her iki etkenin trakea ve akciğer dokularında oluşturduğu hasar ve bu hasardan korunmak amacıyla kullanılabilecek E vitamini ve N-Asetilsisteinin (NAS) etkileri araştırılmıştır.
Materyel ve Metod: Farelere SO2 solutmak için özel bir düzenek hazırlanmış ve bu düzenek sıcaklığı kontrol edilebilen bir soğuk odaya yerleştirilmiştir. Fareler gruplara ayrılarak bu düzeneğe konulmuş, 10 ppm SO2 ve/veya 0-4 ºC soğuğa maruz bırakılmıştır. Grupların bir kısmına koruyucu etkisi araştırılan E vitamini, bir kısmına NAS verilmiş, diğer gruplara ise kontrol amaçlı olarak serum fizyolojik uygulanmıştır. Çalışmanın sonunda farelerin trakea ve akciğer dokuları çıkarılarak histolojik incelemeler yapılmıştır.
Bulgular: Akciğerler bu koşullardan etkilenmemiş, trakea dokularında apikal hücre zarlarında bozulma, epitel dökülmesi ve sillerin kaybı şeklinde çeşitli histolojik değişimler oluşmuştur. Soğuğun, SO2'nin etkilerini şiddetlendirdiği, bu şiddetlenmiş hasara karşı, E vitamini ve NAS'ın koruyucu etkileri olduğu gözlenmiştir.
Sonuç: E vitamininin oda sıcaklığında sülfür dioksite karşı koruyucu etkileri mikroskopik olarak belirgin değildir. Ancak soğuk havada sülfür dioksitin neden olduğu epitel hücrelerinin dökülmesini yer yer engellemekte ve sillerin korunmasını sağlamaktadır. NAS epitel dökülmesine karşı E vitaminine göre daha güçlü koruyucu etki göstermekte ancak silleri korumamaktadır. Bu bilgiler kış aylarında bu maddelerin koruyucu olarak birlikte kullanımına ışık tutabilir.Anahtar Kelimeler: Sülfür dioksit (SO2),
Soğuk, E Vitamini, N-AsetilsisteinTurkiye Klinikleri J Med Sci 2001, 21:186-191
|
|
|
|
|
